به گزارش خبرگزاری مهر، علیرضا رئیسی، روز سه‌شنبه در جلسه بررسی طرح پزشک خانواده با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای اجرای این برنامه اظهار کرد: در حال حاضر ۱۳.۶ میلیون نفر تحت پوشش برنامه قرار دارند که حدود ۷.۷ میلیون نفر از آنان جمعیت شهری و بقیه جمعیت روستایی هستند.
وی با بیان اینکه جمعیت منتسب روستایی به‌طور کامل مشخص شده است، افزود: در مناطق شهری نیز فرایند انتساب افراد به پزشکان خانواده در سامانه در حال تکمیل است و با اضافه شدن پزشکان، پوشش جمعیت شهری توسعه می‌یابد.
معاون بهداشت وزارت بهداشت ادامه داد: در مراکز پایلوت این برنامه، ۲ هزار و ۵۲۸ پزشک در مناطق شهری و روستایی فعالیت دارند و قرارداد همکاری با یک‌هزار و ۶۱۰ پزشک متخصص در ۶۴ شهرستان نیز منعقد شده است تا خدمات تخصصی مورد نیاز در مراکز دولتی ارائه شود.
رئیسی با اشاره به آماده‌سازی زیرساخت‌های الکترونیکی برنامه پزشک خانواده گفت: اتصال سامانه‌های سطوح مختلف خدمات، ارتباط با سامانه‌های بیمه‌ای، نوبت‌دهی، ارجاع بیماران و ایجاد داشبوردهای مدیریتی از جمله اقدامات انجام‌شده در این بخش است.
وی افزود: تاکنون حدود ۴۰۸ هزار ارجاع به سطوح بالاتر خدمات درمانی ثبت شده و ۱۳۶ هزار ویزیت در سطح دوم انجام گرفته است. همچنین میزان نوبت‌گیری در این برنامه به بیش از ۸۰ درصد رسیده که امکان تعیین زمان و محل مراجعه را برای بیماران فراهم می‌کند.
معاون بهداشت وزارت بهداشت با اشاره به آمار خدمات دارویی و تشخیصی ارائه‌شده در این برنامه اظهار کرد: تاکنون حدود ۲ میلیون نسخه دارویی و ۷۵۳ هزار نسخه آزمایشگاهی ثبت شده و میانگین مبلغ نسخه دارویی در این دوره حدود ۲۴۸ هزار تومان بوده است.
رئیسی، شناسایی بیماران مبتلا به بیماری‌های غیرواگیر را از دیگر نتایج اجرای برنامه پزشک خانواده دانست و گفت: در مدت اجرای طرح، ۱۹ هزار و ۲۴۶ بیمار دیابتی جدید، ۳۴ هزار و ۷۳۱ بیمار مبتلا به فشار خون بالا و ۹ هزار و ۳۲۲ فرد پیش‌دیابتی شناسایی شده‌اند.
وی با بیان اینکه شناسایی بیماران در چارچوب این برنامه همچنان ادامه دارد، افزود: میزان شناسایی بیماران دیابتی به حدود ۴۹ درصد و بیماران مبتلا به فشار خون به حدود ۳۷ درصد جمعیت مورد انتظار رسیده است؛ بنابراین برای شناسایی و پوشش کامل بیماران همچنان فاصله وجود دارد.
معاون وزیر بهداشت همچنین از توسعه شاخص‌های ارزیابی سلامت در مراحل بعدی اجرای برنامه خبر داد و گفت: غربالگری سرطان‌های پستان، دهانه رحم و روده بزرگ، ارزیابی خطر بیماری‌ها، غربالگری شنوایی، مراقبت از کودکان، شناسایی چاقی و اضافه‌وزن و مشاوره فرزندآوری از جمله محورهایی است که به‌تدریج به فرایند پایش سلامت جمعیت تحت پوشش اضافه می‌شود.
رئیسی با تأکید بر ضرورت تداوم همکاری دانشگاه‌های علوم پزشکی در اجرای برنامه پزشک خانواده، اظهار کرد: دانشگاه‌ها در ماه‌های اخیر پیگیری مستمری برای پیشبرد این برنامه داشته‌اند و جلسات ارزیابی و هماهنگی نیز به‌صورت منظم برگزار شده است.
وی با اشاره به اینکه برنامه پزشک خانواده در مرحله استقرار قرار دارد، گفت: ارزیابی نتایج آن باید متناسب با زمان اجرای طرح و با توجه به تکمیل تدریجی پوشش جمعیت، توسعه زیرساخت‌ها و گسترش خدمات پیشگیرانه انجام شود.
اجرای پزشک خانواده بدون اصلاح نظام پرداخت و تأمین منابع امکان‌پذیر نیست
همچنین طاهر موهبتی معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت بهداشت، با تأکید بر ضرورت اصلاح نظام پرداخت و تأمین به‌موقع منابع مالی در اجرای برنامه پزشک خانواده گفت: اجرای این برنامه به تغییر رویکرد از درمان‌محوری به پیشگیری، بیماریابی فعال و اصلاح شیوه‌های پرداخت نیاز دارد.
وی اظهار کرد: ادامه روند فعلی ارائه خدمات سلامت با توجه به هزینه‌های روزافزون، قیمت فناوری‌های پزشکی و محدودیت منابع امکان‌پذیر نیست و باید رویکرد نظام سلامت به سمت پیشگیری، غربالگری، آموزش و اصلاح سبک زندگی تغییر کند.
موهبتی با اشاره به ضرورت اصلاح نظام پرداخت در سطوح مختلف خدمات سلامت افزود: شیوه‌های پرداخت باید به‌گونه‌ای طراحی شود که از ایجاد خدمات و مجوزهای غیرضروری جلوگیری کند. در همین راستا، پرداخت مبتنی بر عملکرد در حال اجراست و پرداخت‌های مربوط به شهریورماه نیز در همان ماه انجام شده است.
معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت بهداشت با بیان اینکه اجرای پزشک خانواده به فراهم بودن الزامات اجرایی و مالی وابسته است، گفت: انتساب جمعیت به پزشکان خانواده در حال انجام است و اطلاعات افراد از طریق پیامک به آنان اطلاع‌رسانی می‌شود. با این حال، برای فعال شدن کامل فرایند ارائه خدمات، انجام نخستین ویزیت پایه و تکمیل اطلاعات جمعیت تحت پوشش ضروری است.
موهبتی ادامه داد: در دوره گذار می‌توان با تکمیل تدریجی انتساب جمعیت و اصلاح نواقص اجرایی، برنامه را پیش برد، اما پیش از الزام کامل مردم به استفاده از خدمات پزشک خانواده باید زیرساخت‌ها و شرایط لازم فراهم شود.
وی با اشاره به ضرورت مشارکت بیمه‌ها در اجرای برنامه اظهار کرد: تعیین تکلیف سرانه خدمات در سطح نخست و ورود بیمه‌ها به قراردادها از الزامات اجرای طرح است. همچنین پرداخت به‌موقع مطالبات مراکز ارائه‌دهنده خدمات باید مورد توجه قرار گیرد؛ زیرا تأخیرهای طولانی در پرداخت‌ها می‌تواند اجرای برنامه را با مشکل مواجه کند.
معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت بهداشت تأکید کرد: حل مشکلات مالی و مطالبات بیمه‌ای به هماهنگی میان دستگاه‌های مرتبط نیاز دارد و نمی‌توان انتظار داشت مراکز ارائه‌دهنده خدمات بدون تعیین تکلیف منابع و پرداخت‌ها، برنامه را به‌طور کامل اجرا کنند.
موهبتی همچنین درباره ارزیابی عملکرد برنامه پزشک خانواده گفت: شاخص‌های ثبت‌شده در داشبوردهای مدیریتی باید متناسب با اهداف و زمان‌بندی اجرای برنامه تفسیر شوند و نباید اهداف چندساله را به‌عنوان تعهد یک‌ساله ارزیابی کرد.
وی با اشاره به روند شناسایی بیماران دیابتی افزود: بر اساس شاخص‌های مورد بررسی، حدود ۴۹.۷ درصد از جمعیت مورد انتظار برای شناسایی بیماران دیابتی شناسایی شده‌اند. البته تحقق هدف شناسایی به زمان‌بندی برنامه، تعداد نیروهای مراقب و پیگیری فعال وضعیت افراد در مناطق مختلف بستگی دارد.
معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت بهداشت خاطرنشان کرد: پایش منظم عملکرد استان‌ها و شبکه‌های بهداشت و درمان، شناسایی نقاط ضعف و تقویت تیم‌های مراقبتی از اقداماتی است که برای بهبود اجرای برنامه پزشک خانواده دنبال می‌شود.
